Resmî Gazete’de yayımlanan Tebliğ No: 2025/19, Türk Gıda Kodeksi Bebek Formülleri ve Devam Formülleri Tebliği’ne (Tebliğ No: 2019/14) eklemeler getirdi. En dikkat çeken güncelleme ise Grup D olarak adlandırılan yeni bir protein grubunun eklenmesidir.
Grup D Proteini Nedir?
Yeni tanımlanan Grup D protein, inek sütünden elde edilen, en az %70 protein içeren ve %100 tatlı peynir altı suyu proteini konsantresine dayalıdır. Bu yapı, mevcut Grup A, B ve C formülasyonlarına kıyasla farklı bir protein işleme yaklaşımı getiriyor.
Grup D için üreticiler iki aşamalı bir hidroliz süreci uygulamalıdır:
- İlk aşamada protein kaynağını hidrate eder ve ısıtırlar.
- Ardından serin endopeptidaz ve metalloproteaz enzimleriyle pH 7,0 – 8,0 ve 50 – 60 °C aralığında hidroliz gerçekleştirirler.
- Son olarak enzimleri, 100 – 120 °C’de en az 30 saniyelik ısıl işlemle inaktive ederler.
Grup D’nin Öne Çıkan Özellikleri
- Protein İçeriği: Grup D formüllerindeki protein miktarı, 100 kcal başına en az 2,4 gram, en fazla 2,8 gram olmalıdır. Bu değerler, diğer protein gruplarıyla benzerlik gösterir.
- İşleme Yöntemi: Grup D proteini, iki aşamalı bir hidroliz sürecinden geçer. Serin endopeptidaz ve metalloproteaz kullanımıyla pH 7,0 – 8,0 aralığında ve 50 – 60 °C sıcaklıkta gerçekleşir. Ardından üreticiler, bu gıda enzimlerini 100 ila 120 °C’de en az 30 saniye ısıtarak inaktive etmelidir.
- Amino Asit Profili ve L-karnitin: Bu protein grubu, referans protein profiline uygun esansiyel ve yarı esansiyel amino asitleri yeterli miktarda içermelidir. Ayrıca üreticiler, L-karnitin miktarını en az 1,2 mg/100 kcal (0,3 mg/100 kJ) olarak düzenlemelidir.
Bebek ve Devam Formüllerine Etkisi
Grup D protein, hem Ek-1 (bebek formülleri) hem de Ek-2 (devam formülleri) bölümlerine entegre oldu. Böylece, üreticiler protein hidrolizatlarını artık Grup D kategorisine göre de formüle edebilir.
Aynı zamanda Ek-3 Bölüm A’daki referans protein tanımında da bu grubu kapsayacak şekilde güncelleme oldu. Bu değişiklik, tüm esansiyel amino asitler için geçerli standardın Grup D’ye de uygulanmasını sağladı.
Tüketici Açısından Ne Anlama Geliyor?
Grup D proteinli ürünlerin piyasada yer almasıyla birlikte, ebeveynlerin tercih edebileceği formül çeşitliliği artacaktır. Ancak unutulmamalıdır ki:
- Üreticiler, tüm ürünlerinde yaptığı gibi bu yeni formülleri yasal uygunluk süreçlerinden geçmesiyle piyasaya sunacak,
- Tüketicilere sunmadan önce gerekli beslenme testleri ve uygunluk beyanlarına sahip olmalı,
- Her yeni formül, bebeğin bireysel ihtiyaçlarına göre değerlendirilmelidir. Bu nedenle pediatri uzmanlarının görüşü her zamankinden daha önemlidir.
Grup D proteinin tanımıyla birlikte, Türkiye’de üretilen bebek ve devam formülleri için yeni bir çağ başladı diyebiliriz. Hem mevzuata uygunluk hem de besinsel yeterlilik açısından önemli bir adım oldu.
Bu değişiklikler yayım tarihinde yürürlüğe girdi.
Kaynaklar:
- Türk Gıda Kodeksi Bebek Formülleri ve Devam Formülleri Tebliği (Tebliğ No: 2019/14)’nde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (No: 2025/19)
Türk Gıda Kodeksi Bebek Formülleri ve Devam Formülleri Tebliği
Meraklısına;
