Nörogastronomi; İnsanların yemek yeme davranışları üzerindeki deneyimlerini gözlemleyerek verdikleri tepkilerin hangi faktörlerin etkisi ile gerçekleştiği, yemek olgusunu birçok alanla birleştirerek inceleyen ve yemek yemeyi farklı boyutlara taşıyan bilim dalı olarak kabul edilmektedir. Bununla birlikte beynimizin yemekteki hisleri nasıl yarattığını, nasıl değerlendirildiği ve yemek seçimi konularına dikkat çekmektedir.
Yemek Seçimine Duyularımızla mı Karar Veriyoruz?
Yediğimiz yemekler hakkında bilinçli veya bilinçsiz duyularımızla karar veririz. Görme ve koku alma duyularımız genellikle bizim için bu kararı veren ilk duyu organlarımızdır. Özellikle kokular, belirli bir gıdaya özgü bir iştah oluşturabildiklerinden dolayı tüketici davranışında tadın uyarılmasında önemli bir rol oynarlar.
Lezzet “tüm duyularımızın birleşmesi” olarak tanımlanmış olup yemeklerin lezzetine, yemeğin servis edildiği andan başlayarak yemeğin yenildiği yerin içsel değerlendirmesine ve yemeğin tabaktaki görünüme ve düzenine kadar etkili olan bir süreçle karar verilmektedir. Yani, insanlar güzellikten etkilenir ve aynı şey yemeklerin düzenlenmesi için de geçerlidir. Yapılan duyusal araştırmaya göre yemeği şık bir şekilde tabakta alan konuklar, tabakta çok çekici olmayan aynı yemeği alan konuklara kıyasla yemeklerin daha lezzetli olduğunu iddia etmişlerdir.
Yapılan araştırmalara göre;
- Pürüzlü kaşıklar, ilave sodyum içermeyen tuzluluk hissine,
- Dikdörtgen formun aksine yuvarlak ve renkli tabaklarda servis edilen yiyecekler tatlılık algısına,
- Beyaz tabaklarda sunulan yemeklerin tadının daha tatlı olduğu algısına,
- Ağır çatal bıçak takımının yemeğin lezzetli olduğu algısına,
- Hava durumlarının kişilerin iştahını etkilediğine,
Yemek yediğimiz ortamda çalan müziğin tatlılık algısını değiştirmektedir. Hatta yapılan bir duyusal analizde farklı renkte fakat aynı lezzete sahip kurabiyelerden pembe renkli kurabiyelerin sakin müzikle siyah renkli kurabiyelerin sert bir müzikle eşleştirildikleri gözlemlenmiştir. Kısacası yemek seçimi her şeyden etkilenebiliyor.
MERAKLISINA:
Gıda Etiketinde Bulunması Zorunlu Bilgiler Nelerdir?
Referanslar
[2] ŞAHİN, E.Ö. (2020). Gastronomide Güncel Bir Yaklaşım-Nörogastronomi. Science Direct Veri Tabanında Yayınlanan Makaleler Üzerine Bir İnceleme (A Current Approach to Gastronomi-Neurogastronomi: A Review of the Articles Published in Science Direct Database). Journal of Tourism ve Gastronomi Studies , 8 (Özel Sayı 4), 168-178.
[3] Hasdemir, G., Boran, N., ve Küçükkömürler, S. (2022). New trends in gastronomy: neuro-gastronomy. Uluslararası Turizm, Ekonomi ve İşletme Bilimleri Dergisi (IJTEBS) E-ISSN: 2602-4411, 6(1), 30-41.
